1.Çocuğun gözü önünde tartışmanın çocuğun üzerindeki etkileri nelerdir?

Tartışmanın çocuk üzerindeki etkisi, nasıl ve ne kadar sık yaşandığı ile ilgilidir. Eğer tartışmalar çok sık olmuyor ve tartışma sonunda çözüm üretiliyorsa bu zarar değil tam tersine fayda getirir. Anne babalar birbirlerini sevseler bile anlaşmazlık yaşayabilecekleri ve bunun çözüme ulaştırılmasıyla ilişkilerinin olumlu yönde etkilenip güçleneceği mesajını vermiş olurlar. Hiçbir şey , anne ve babası arasındaki güçlü ilişkiden aldığı kadar güveni çocuğa veremez. Ve hiçbir şey çocuğa ebeveynlerinin mutluluğunu görmek kadar sevildiğini hissettiremez. Aynı şekilde, araştırmalar huzurlu, sıcak ailede büyüyen çocuğun daha sevecen ve empatik olduğunu göstermektedir. Eğer anne – baba tartışmalarını her seferinde çocuklarından gizlerlerse, çocuklar büyüdükçe ilişkilerinde gerçekçi olmayan beklenti içine girebilir.

2. Tartışma sırasında anne babaların neler yapmaları, neler yapmamaları gerekir?Çocuğun psikolojisinin olumsuz etkilenmemesi için nelere dikkat edilmelidir?

Tartışma sırasında çiftler yıkıcı eleştiriler yapmıyor, hakaret etmiyor, birbirlerini dinliyor, şiddete başvurmadan sonunda uzlaşmayı başarıyorlarsa çocuk bu durumdan olumsuz etkilenmez. Fakat, kapıların çarpıldığı, sinirli bağrışmaların yer aldığı şiddet içeren, yıkıcı tartışmalar çocuğun güven duygusuna zarar verir.
Neden annem- babam birbirlerinden bu kadar nefret ediyorlar, acaba bu benim suçum mu? Diye düşünebilir çocuk…

3. Anne baba arasındaki tartışmalar ve kavgaların çocuk üzerinde her yaşta farklı bir etkisi mi vardır yoksa çocuk kaç yaşında olursa olsun bu olumsuz etki aynı mıdır?

Anne baba arasındaki tartışmaların çocuk üzerindeki etkisi şüphesiz her yaşta olumsuzdur. Anne baba çocukla ne kadar iyi olsa da , birbirleriyle iyi olmadıklarında ‘babanla/annenle mutsuzum’ mesajını verdiklerinde, çocuğun bir yanı hep küs kalır onlara… Her insan yaşı kaç olursa olsun anne babasını birlikte ve mutlu görmek ister.

Ergenlik döneminde, anne babasının tartışmasına sürekli tanık olması, huzursuz ev ortamı genci karmaşaya iç çatışmaya ya da suça itebilir. Anne baba modelinin, ergenin kişilik yapısının oluşmasında önemli rolü vardır. Gergin ortamdan etkilenen ve yıllarca kurtulamayan kişi orta yaşlarına gelse bile hala sağlıklı sosyal ilişki kuramayabilir.

Ebeveynlerinin tartışma sırasında şiddet uyguladığına tanık olan çocuk ileride şiddetin ya uygulayıcısı ya da kurbanı olmaya yatkınlık gösterir.
Alkolizm ile birlikte seyreden aile içi şiddet çok daha tehlikeli durumdadır.

4.Bu tartışmalar çocuğun sosyal hayatını nasıl etkiler?

Evde gergin aile ortamından etkilenen çocuk, okulda arkadaşlarına agresif davranabilir , kendisini onlardan soyutlayabilir, yalnız kalabilir.
Örneğin, 7 yaşında kız çocuğu olan bir çift ‘kızımız arkadaşlarıyla oynamıyor, sürekli odasında zaman geçirmek istiyor? Şikayetiyle yardım almaya karar verir… Küçük kız akşama kadar babanın işten gelmesini bekliyor, evde tek başına odasından çıkmadan oynuyor, ders çalışmayı red ediyordur.. Görüşmede ,annenin agresif davrandığı, evde sürekli bağırıp çağırdığı, eşi ile kavga ettiği, çoğu zaman eşine hakaret ettiği ve bunlara küçük kızlarının şahit olduğunu öğrenilir. Kız çocuğu ile yapılan özel görüşmede annenin kötü bir niyetinin olmadığı, baba ile evliliğini devam ettirmek istediği onu sevdiği ve bu gergin anların yanında aslında birlikte huzurlu anların da yaşandığı anlatılarak olumlama yapılır. Ebeveynlere de tartışmaların çocuğun gözü önünde yapılmaması tavsiye edilir. Huzurlu ortamın yaratılmasıyla birlikte okul başarısında artış ve arkadaş ilişkilerinde iyileşme gözlenir.
Bazen, arkadaşlarına aile sorunlarından bahsetmek çocuğa suçluluk duygusu verebilir, bazı çocuklar kendilerini ebeveynlerine karşı sorumlu hissettiklerinden tartışmaları inkar ederek yadsıyabilir, hiçbir şey yokmuş gibi davranabilirler.

5.Tartışma sonrası anne baba çocukla nasıl konuşmalı, durumu ona nasıl izah etmeli?

Tartışma sonrası, anne -babaların çocukları ile konuşurken, birbirlerini kötülemeden, eleştirmeden, mutlu oldukları mesajını vermeleri gerekir. Örneğin eşlerden biri diğerine, kızacağı bir davranışta bulunursa, bu çocuğa ‘aslında annen/baban beni üzmek, kırmak istemedi, o iyi niyetli bir insan, ben bunu biliyorum, fakat bu davranışı beni üzdü, kendimi kötü hissettim.’ Şeklinde açıklanmalı. Tartışma sonunda her zaman çiftler birbirlerine sarılıp, tartıştıkları halde birbirlerini sevdiklerini söylemelidirler.

Bunun yanında, çiftler, birbirlerini ne kadar severek evlendiklerini ve sevmeye devam ettiklerini anlatan sözler söylemelidirler.
Bir çocuğu inandıran davranıştır. Sözlerin, davranışlarla tutarlı olması çok önemlidir. Çocuğun anne babasının konuşmalarından aldığı mesaj ile hareket ve ses tonundan aldığı mesaj çelişkili olmamalıdır.


Muğla Psikoloji uzmanlarına ulaşmak icin tıklayın!