Zaman denetimi, zamanı en doğru biçimde etkin, etkili ve verimli bir biçimde kullanmak demektir. Zaman yönetimi başarılı bir şekilde yürütüldüğünde, kişiye hem işi, hem de sosyal yaşamı için yeterince zaman kalır. Zaman yönetimi, zamanı akılcı kullanarak daha verimli sonuçlar elde edilmesini sağlar. Zamanı iyi değerlendirmeyi öğrenmek herkes için stresi, endilşeyive kaygıları azaltacak bir beceridir.

Zaman aslında herkes için sabittir, diğer bir deyişle herkes için günde 24, haftada 168 saat vardır. Ancak benzer koşullarda yaşayan ve çalışanların üretimleri bireysel yeteneklerden de kaynaklanan farklılıklar gösterir. Bu farkı yaratan etkenlerden biri de zamanın nasıl kullanıldığıdır.

Zaman yönetimi için yapılması gereken ilk şey zamanın nasıl geçirildiğini belirlemektir. Herkesin yaşamında sabit olan uyku, yemek yemek, kişisel temizlik ve bakım, ulaşım gibi zorunlu işler için harcanan zaman çıkarıldıktan sonra kalan süre için planlama yapılabilir.

Plan yaparken dürüst ve gerçekçi olmalı, görevlerin yanı sıra sosyal aktiviteler ve egzersiz için de zaman ayırmalıdır. Uzun ve kısa vadeli hedef ve öncelikleri belirlemek, hedefler için eylem planı yapmak, bunları gerçekleştirmek için yapılacak işler listesi hazırlamak, mükemmelliyetçiliği bırakmak, öncelikleri belirleyebilmek, hayır diyebilmek, aynı zaman dilimine birkaç işi sıkıştırmak (örneğin işe ya da okula giderken veya bir şeyler beklerken kitap okumak, yemek hazırlarken ya da banyo yaparken önceden kaydedilmiş ders notlarını kasetten dinlemek gibi) bu konuda ana başlıklardır.

Televizyona veya alışverişe dalmak, telefonda sohbet etmek en önemli zaman çalıcılardandır. Habersiz gelen ziyaretçiler ve kazalar (bilgisayarınızın çökmesi ya da virüs bulaşması, elektriklerin kesilmesi, bitmiş ödevin üzerine çay dökülmesi, bir işi yapmak için gerekli malzemelerin tümüne sahip olunmadığının son anda fark edilmesi gibi) özellikle belli bir tarihte bitmiş olması gereken işlerin planlanmasında önceden hesaplanmazsa “zaman yönetimi felaketleri”ne dönüşebilir.

Bitmeyen sohbetleri kesmek, davetsiz misafirleri bertaraf etmek için kendinize uygun bir çözümü önceden hazır tutun. Süreli işlerinizi bitirmek için vakti hesaplarken son günleri, saatleri ve saniyeleri hesap dışı bırakın. Gerekiyorsa size zamanı hatırlatmak için çalar saat kullanın ve bir iş için ayırdığınız zamanda gerçekten o işi yapmakta olduğunuzdan emin olun.

.

Peki zamanımızı verimli kullanmak, zamanımızı yönetmek için nelere dikkat etmemiz gerekiyor? İşte zaman yönetimi için bazı önemli noktalar;

- Hedeflerin belirlenmesi.

- Önceliklerin belirlenmesi.

- ‘Hayır’ diyebilmek.

- Olumlu ve geliştirilmesi gereken kişilik özelliklerinin saptanması.

- Çalışma masasının düzene sokulması.

- Zaman hırsızların belirlenmesi ve onlarla mücadele etme şekilleri geliştirilmesi.

- Kararların hızlı verilmesi.

-Hızlı okumanın öğrenilmesi

- İşlerin bir kısmını devretmek.

- Günlük ve haftalık planların yapılması.

- Teknolojideki yeniliklerden yararlanmak.

ERTELEME NEDİR?

Erteleme, yapılması gereken herhangi bir işi yapmayı geciktirme, başka bir zamana atma ya da daha sonraya, ilerideki bir zamana bırakmadır.

Tüm gecikmeler benzer yol izlemez.Erteleme huyu, kişinin işlevselliğini tamamen ortadan kaldırmaz,ancak önemli ölçüde etkiler.İşlerini erteleyenler,çoğu zaman bu durumu yadsırlar, ya da bu alışkanlıklarını bırakacaklarına dair kendilerine söz verirler.

Erteleme Örüntüleri

Toplumsal ya da kişisel erteleme biçimleri vardır.

*Sıradan İşleri Erteleme:

*Yapmaya Söz Verdiğiniz İşleri Erteleme

*DavranışsalErteleme

*Geri çekilme

*Gecikmeler

*Engel Çıkarma

-Ertelemeyi aşmak için :

1.Başlıca alanı belirleyin

2.Bu alanda ertelemenizle başa çıkarsanız ne elde etmeyi umud ediyorsunuz?

3.Öncelik taşıyan bu etkinliğinizi ertelerken,başka ne gibi etkinliklerde bulunuyorsunuz?

4.Bu ertelemenizi haklı çıkarmak için kendi kendinize ne diyorsunuz?

5.Ertelemeyle beraber ne gibi duygular yaşıyorsunuz?

6.Bu ertelemenin kısa ve uzun vadeli davranışsal sonuçları ne olabilir?Ne kaybedebilirsiniz?

7.Erteleme alışkanlığını bırakırsanız ,gelecekteki hangi sorunları kaldırmış olacaksınız?

8.Bu alışkanlıgı bırakırsanız ,ne gibi kazançlarınız olacak?

9.Ertelemenizin önüne geçerken,denediğiniz yöntemlerden hangileri etkili oldu?

10.Yeniden ertelediğiniz bir durum doğana dek,erteleme alışkanlığınızdan ne denli uzun bir süre uzak durabildiniz?

-Ertelemeyi Azaltma :

*Bir görev üstlenin.

*Amaçlarınızı belirleyin.

*Tasarılarınızı belirleyin ve tasarılarınızı uygulamaya geçin.

*Aldığınız yolu değerlendirin.

*Ertelemenin Başlıca Nedenleri

1.Kendi kendini aşağılama (yetersizlik duyguları )

2.Engellenme eşiği düşüklüğü (katlanamama düşüncesi )

3.Düşmancıl tutum

*Ertelemenin Üstesinden Gelmek İçin Davranışsal Yöntemler :

-Pekiştirme: Yapmayı ertelediğiniz bir işi yapmayınca kendinizi ödüllendiriyorsanız, erteleme alışkanlığınızı sürdüreceksiniz demektir.

-Ödüllendirme ve Cezalandırma: Bitirmeniz gereken bir işi bitirince kendinizi ödüllendirecek, bitiremeyince cezalandıracak olursanız ve ödülle cezaların adları önceden konmuş olursa,çok işe yarar.

-Anımsatıcılar: Yapacaklarınızı not alma.

-Bölük bölük yapma yaklaşımı: İşin en azından bir bölümünü yapmaya kendinizi zorlamanız gerekir.

-Düşündüğünüzde yapma ve ardışık eylemler: Yapılacak küçük işleri, bunları aklımıza geldiği anda yapmak,bize çok zaman ve iş gücü kazandıracaktır.

-Belirli işler için belirli zamanları ayırma : Belirli bir işi yapmak için kesin zaman belirlemek çok yararlı olacaktır.

-Çevreyi düzenleme ve en uygun çalışma ortamını belirleme ya da yaratma.

-Olasılıkları göz ardı etmeme.

Son söz : Bir işe nereden başlayacağınızı bilemediğiniz için başlayamıyorsanız,herhangi bir yerden başlayın,yol aldıkça daha doğru yolu bulduğunuzu göreceksiniz.Başlamadıkça,yitirdiğiniz en önemli şey zaman olacaktır…


İstanbul Psikiyatri uzmanlarına ulaşmak icin tıklayın!